Ethics code: IR.USWR.REC.1401.174
شادی نوروزعلی1 
، بهمن بهمنی*2 ، منوچهر ازخوش1 ، کیانوش عبدی3 ، محمد سعید خانجانی1 ، کتایون نجفی زاده4 ، امیر عباس طاهری1
، بهمن بهمنی*2 ، منوچهر ازخوش1 ، کیانوش عبدی3 ، محمد سعید خانجانی1 ، کتایون نجفی زاده4 ، امیر عباس طاهری1
1- گروه مشاوره، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
2- گروه مشاوره، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. & مرکز تحقیقات مدیریت رفاه اجتماعی، پژوهشکده سلامت اجتماعی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، تهران، ایران. ،bbahmani43@yahoo.com
3- گروه مدیریت توانبخشی. دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. و مرکز تحقیقات سایکوز، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
4- انجمن اهدای عضو ایرانیان، تهران، ایران. و بیمارستان طالقانی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.
2- گروه مشاوره، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. & مرکز تحقیقات مدیریت رفاه اجتماعی، پژوهشکده سلامت اجتماعی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، تهران، ایران. ،
3- گروه مدیریت توانبخشی. دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. و مرکز تحقیقات سایکوز، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
4- انجمن اهدای عضو ایرانیان، تهران، ایران. و بیمارستان طالقانی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.
چکیده: (7 مشاهده)
مقدمه: پیوند عضو روش درمانی نسبتا جدید و در حال پیشرفت است که طی آن بعضی ازاعضای بدن فرد دچار مرگ مغزی، به فرد نیازمند عضو، پیوند می خورد. اهدا عضو هم در خانواده اهدا کننده عضو و هم در گیرنده عضو، پیامدهای روانشناختی دارد. لذا یکی از مهمترین چالش ها، پیامد های روان شناختیِ برقراری تماس بین خانواده فرد اهدا کننده و دریافت کننده عضو و خانواده آنها است. هدف از این مطالعه تبیین پیامدهای روان شناختی تماس خانواده های اهداکننده و افرادگیرنده عضو است.
روش بررسی: این مطالعه با استفاده از روش پژوهش کیفی از نوع تحلیل محتوی قراردادی انجام شد. جامعه مطالعه تمام خانواده های اهدا کننده و تمام افراد گیرنده عضو در ایران است. جمعیت نمونه این مطالعه نیز شامل افراد مندرج در فهرست انجمن اهداعضو و بیمارستانهای دارای بخش پیوند عضو بود که از بین آنها 23 نفر مشارکت کننده (12 اهداکننده و 11 گیرنده) با استفاده از روش انتخاب هدفمند و با حداکثر تنوع تا رسیدن به اشباع نظری داده، انتخاب شدند. از طریق انجام مصاحبه های عمیق نیمه ساختارمند و تحلیل محتوای مصاحبه ها، پیامدهای روانشناختی تماس خانواده های اهداکننده و افراد گیرنده عضو شناسایی شد. جمعآوری دادهها تا اشباع نظری ادامه پیدا کرد. هر مصاحبه حدود 30-60 دقیقه طول می کشید. تجزیه و تحلیل دادهها با رویکرد گرانهایم و لاندمن (2004) انجام شد.
یافته ها: از مجموع 23 مصاحبه صورت گرفته، تعداد 237 واحد تحلیل استخراج شد. واحدهای تحلیل، در قالب 25 کد شامل پیامدهای ناخوشایند برای خانواده اهدا کننده(9 کد)، ، پیامدهای ناخوشایند برای گیرنده عضو و خانواده گیرنده(10 کد) پیامدهای خوشایند برای خانواده اهدا کننده(3 کد)، و پیامدهای خوشایند برای گیرنده و خانواده اش(3 کد) طبقه بندی شدند. از این 25 کد، 4 زیر طبقه ( پیامدهای خوشایند برای خانواده اهدا کننده، پیامدهای خوشایند برای افراد گیرنده عضو وخانواده هایشان، پیامدهای ناخوشایند برای خانواده اهدا کننده، و پیامدهای ناخوشایند برای افراد گیرنده عضو وخانواده هایشان) به دست آمد و در نهایت این 4 زیر طبقه در دو طبقه اصلی پیامد های ناخوشایند، و پیامدهای خوشایند دسته بندی گردید.
نتیجه گیری: نتایج نشان داد تماس میان خانوادههای اهداکننده و گیرندگان عضو می تواند پیامدهای مثبت و منفی ایجاد کند. پیامدهای گذرا نیازمند مداخله نیستند، اما پیامدهای پایدار و آسیبزا مستلزم، پیشگیری یا درمان تخصصیاند. پیشنهادهای این پژوهش، میتواند راهنمایی کاربردی برای تیمهای پیوند، انجمنهای اهدای عضو و مشاوران در تصمیمگیری، مداخلات حمایتی و طراحی الگوی مراوده باشد.
روش بررسی: این مطالعه با استفاده از روش پژوهش کیفی از نوع تحلیل محتوی قراردادی انجام شد. جامعه مطالعه تمام خانواده های اهدا کننده و تمام افراد گیرنده عضو در ایران است. جمعیت نمونه این مطالعه نیز شامل افراد مندرج در فهرست انجمن اهداعضو و بیمارستانهای دارای بخش پیوند عضو بود که از بین آنها 23 نفر مشارکت کننده (12 اهداکننده و 11 گیرنده) با استفاده از روش انتخاب هدفمند و با حداکثر تنوع تا رسیدن به اشباع نظری داده، انتخاب شدند. از طریق انجام مصاحبه های عمیق نیمه ساختارمند و تحلیل محتوای مصاحبه ها، پیامدهای روانشناختی تماس خانواده های اهداکننده و افراد گیرنده عضو شناسایی شد. جمعآوری دادهها تا اشباع نظری ادامه پیدا کرد. هر مصاحبه حدود 30-60 دقیقه طول می کشید. تجزیه و تحلیل دادهها با رویکرد گرانهایم و لاندمن (2004) انجام شد.
یافته ها: از مجموع 23 مصاحبه صورت گرفته، تعداد 237 واحد تحلیل استخراج شد. واحدهای تحلیل، در قالب 25 کد شامل پیامدهای ناخوشایند برای خانواده اهدا کننده(9 کد)، ، پیامدهای ناخوشایند برای گیرنده عضو و خانواده گیرنده(10 کد) پیامدهای خوشایند برای خانواده اهدا کننده(3 کد)، و پیامدهای خوشایند برای گیرنده و خانواده اش(3 کد) طبقه بندی شدند. از این 25 کد، 4 زیر طبقه ( پیامدهای خوشایند برای خانواده اهدا کننده، پیامدهای خوشایند برای افراد گیرنده عضو وخانواده هایشان، پیامدهای ناخوشایند برای خانواده اهدا کننده، و پیامدهای ناخوشایند برای افراد گیرنده عضو وخانواده هایشان) به دست آمد و در نهایت این 4 زیر طبقه در دو طبقه اصلی پیامد های ناخوشایند، و پیامدهای خوشایند دسته بندی گردید.
نتیجه گیری: نتایج نشان داد تماس میان خانوادههای اهداکننده و گیرندگان عضو می تواند پیامدهای مثبت و منفی ایجاد کند. پیامدهای گذرا نیازمند مداخله نیستند، اما پیامدهای پایدار و آسیبزا مستلزم، پیشگیری یا درمان تخصصیاند. پیشنهادهای این پژوهش، میتواند راهنمایی کاربردی برای تیمهای پیوند، انجمنهای اهدای عضو و مشاوران در تصمیمگیری، مداخلات حمایتی و طراحی الگوی مراوده باشد.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
تمامی آثار مجله آرشیو توانبخشی تحت مجوز Attribution-NonCommercial 4.0 هستند.
تماس با ما
فصلنامه آرشیو توانبخشی
تلفن دفتر فصلنامه: 02171732812
تلفن ناشر : 02145355555 - 02145355000
ایمیل: rehabilitationj@gmail.com
