1- گروه آموزشی مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.. 2.
2- گروه آموزشی مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.. 2. ،bbahmani43@yahoo.com
3- گروه آموزشی مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
4- گروه آموزشی آمار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشکده رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
5- گروه آموزشی مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
2- گروه آموزشی مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.. 2. ،
3- گروه آموزشی مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
4- گروه آموزشی آمار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشکده رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
5- گروه آموزشی مشاوره، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران.
چکیده: (12 مشاهده)
پیشزمینه و هدف: بیماری اسکلروز چندگانه یک بیماری خودایمنی مزمن با سببشناسی ناشناخته است. پژوهشها در مورد رابطۀ تجارب ناگوار کودکی با ابتلا به این بیماری نتایج متناقضی را گزارش کردهاند. از همین رو، این مطالعه با هدف بررسی رابطۀ بین «تجارب ناگوار کودکی» و «ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه» و تعیین نقش میانجی «حس انسجام» انجام شد.
مواد و روش: پژوهش حاضر یک مطالعۀ مقطعی توصیفی-همبستگی از نوع تحلیل میانجی بود. جامعۀ آماری پژوهش را افراد بالای 18 سال مبتلا به بیماری اسکلروز چندگانه و افراد غیرمبتلای همتای آنان (از نظر سن و جنسیت) تشکیل میدادند. ۲۲۴ شرکتکننده در دو گروه همتاسازی شدۀ افراد مبتلا به اسکلروز چندگانه (۱۱۲ نفر از اعضای سازمان مردم نهاد «امروز چند قدم؟!») و افراد غیرمبتلا به اسکلروز چندگانه (۱۱۲ نفر) شرکت کردند. دادهها با استفاده از پرسشنامۀ بینالمللی تجارب ناگوار کودکی و مقیاس حس انسجام آنتونووسکی گردآوری و از طریق آزمون t گروههای مستقل و رگرسیون خطی و لجستیک توسط نرمافزار SPSS 26 و تحلیل میانجی بوتاسترپینگ با 10000 شبیهسازی توسط نرمافزار R تحلیل شدند.
یافتهها: افراد مبتلا به اسکلروز چندگانه در مقایسه با افراد غیرمبتلا به اسکلروز چندگانه، به طور معناداری سطوح بالاتری از تجارب ناگوار کودکی (به ویژه تجارب مرتبط با والدین و خانواده) و سطوح پایینتری از حس انسجام را گزارش کردند (p<0.001). رگرسیون خطی نشان داد تجارب ناگوار کودکی به طور معناداری حس انسجام را پیشبینی میکند (p<0.001). همچنین رگرسیون لجستیک نشان داد تجارب ناگوار کودکی و حس انسجام به طور معناداری ابتلا به اسکلروز چندگانه را پیشبینی میکنند (p<0.05). تحلیل میانجی نشان داد که تجارب ناگوار کودکی هم اثر مستقیم (p=0.04) و هم اثر غیرمستقیم معناداری (p<0.001) بر ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه دارد. حس انسجام به طور معناداری ۳۷.۸% از کل اثر تجارب ناگوار کودکی بر ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه را میانجیگری کرد.
نتیجهگیری: تجارب ناگوار کودکی یک عامل خطر معنادار برای ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه در بزرگسالی است. بخش قابل توجهی از این تأثیر از طریق تضعیف حس انسجام فرد اعمال میشود. این یافته بر اهمیت حیاتی پیشگیری از آسیبهای دوران کودکی و تقویت منابع روانشناختی از قبیل حس انسجام به عنوان یک راهبرد بالقوه برای کاهش خطر بیماریهای خودایمنی تأکید میکند.
مواد و روش: پژوهش حاضر یک مطالعۀ مقطعی توصیفی-همبستگی از نوع تحلیل میانجی بود. جامعۀ آماری پژوهش را افراد بالای 18 سال مبتلا به بیماری اسکلروز چندگانه و افراد غیرمبتلای همتای آنان (از نظر سن و جنسیت) تشکیل میدادند. ۲۲۴ شرکتکننده در دو گروه همتاسازی شدۀ افراد مبتلا به اسکلروز چندگانه (۱۱۲ نفر از اعضای سازمان مردم نهاد «امروز چند قدم؟!») و افراد غیرمبتلا به اسکلروز چندگانه (۱۱۲ نفر) شرکت کردند. دادهها با استفاده از پرسشنامۀ بینالمللی تجارب ناگوار کودکی و مقیاس حس انسجام آنتونووسکی گردآوری و از طریق آزمون t گروههای مستقل و رگرسیون خطی و لجستیک توسط نرمافزار SPSS 26 و تحلیل میانجی بوتاسترپینگ با 10000 شبیهسازی توسط نرمافزار R تحلیل شدند.
یافتهها: افراد مبتلا به اسکلروز چندگانه در مقایسه با افراد غیرمبتلا به اسکلروز چندگانه، به طور معناداری سطوح بالاتری از تجارب ناگوار کودکی (به ویژه تجارب مرتبط با والدین و خانواده) و سطوح پایینتری از حس انسجام را گزارش کردند (p<0.001). رگرسیون خطی نشان داد تجارب ناگوار کودکی به طور معناداری حس انسجام را پیشبینی میکند (p<0.001). همچنین رگرسیون لجستیک نشان داد تجارب ناگوار کودکی و حس انسجام به طور معناداری ابتلا به اسکلروز چندگانه را پیشبینی میکنند (p<0.05). تحلیل میانجی نشان داد که تجارب ناگوار کودکی هم اثر مستقیم (p=0.04) و هم اثر غیرمستقیم معناداری (p<0.001) بر ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه دارد. حس انسجام به طور معناداری ۳۷.۸% از کل اثر تجارب ناگوار کودکی بر ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه را میانجیگری کرد.
نتیجهگیری: تجارب ناگوار کودکی یک عامل خطر معنادار برای ابتلا به بیماری اسکلروز چندگانه در بزرگسالی است. بخش قابل توجهی از این تأثیر از طریق تضعیف حس انسجام فرد اعمال میشود. این یافته بر اهمیت حیاتی پیشگیری از آسیبهای دوران کودکی و تقویت منابع روانشناختی از قبیل حس انسجام به عنوان یک راهبرد بالقوه برای کاهش خطر بیماریهای خودایمنی تأکید میکند.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
تمامی آثار مجله آرشیو توانبخشی تحت مجوز Attribution-NonCommercial 4.0 هستند.
تماس با ما
فصلنامه آرشیو توانبخشی
تلفن دفتر فصلنامه: 02171732812
تلفن ناشر : 02145355555 - 02145355000
ایمیل: rehabilitationj@gmail.com
