fa مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی و شناختی-فراشناختی مبتنی بر مهارت‌های حل مسئله ریاضی در دانش‌آموزان دختر کم‌توان ذهنی پایه سوم راهنمایی روانشناسی کودکان استثنایی Exceptional Children Psychology پژوهشی Original <p style="text-align: justify"><strong>هدف</strong>: هدف این پژوهش مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای شناختی و شناختی- فراشناختی مبتنی بر مهارت‌های حل مسئله ریاضی در دانش‌آموزان دختر کم توان ذهنی پایه سوم راهنمایی در شهرستان‌های تهران است.</p> <p style="text-align: justify"><strong>روش بررسی</strong>: در این مطالعه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل، به روش نمونه گیری خوشه‌ای چند مرحله ای از میان شهرستان‌های تهران سه شهرستان قرچک، شهر ری و شهریار انتخاب شدند و از هر شهرستان یک مدرسه و از هر مدرسه به صورت تصادفی 15 دانش آموز دختر کم توان ذهنی پایه سوم راهنمایی انتخاب شدند. پس از انتساب تصادفی دانش‌آموزان در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل، دانش‌آموزان گروه‌های آزمایشی راهبردهای شناختی و شناختی- فراشناختی، طی 15 جلسه تحت آموزش قرار گرفتند و به دانش‌آموزان گروه کنترل آموزش راهبردها ارائه نشد. ابزار جمع آوری اطلاعات، آزمون هوش وکسلر کودکان تجدید نظر شده برای همتا کردن گروه‌ها به لحاظ بهره هوشی، آزمون‌های معلم ساخته حل مساله ریاضی و بسته آموزشی راهبردهای شناختی و شناختی- فراشناختی بود. داده‌های به دست آمده با استفاده از روش‌های آمار توصیفی (میانگین، انحراف معیار و جدول فراوانی) و تحلیل کوواریانس تجزیه و تحلیل شد.</p> <p style="text-align: justify"><strong>یافته‌ها</strong>: نتایج نشان داد که میانگین نمرات آزمون حل مساله ریاضی گروه راهبرد شناختی - فراشناختی به طور معناداری بیشتر از گروه شناختی (P<0/005)<p) 001=""> بود. همچنین اختلاف میانگین گروه شناختی به طور معناداری بیشتر از گروه کنترل (۰/003>P) بود. </p)></p> <p style="text-align: justify"><strong>نتیجه‌گیری</strong>: آموزش راهبرد شناختی-فراشناختی و راهبرد شناختی عملکرد دانش‌آموزان را در حل مسأله ریاضی افزایش داد. همچنین، آموزش راهبرد شناختی–فراشناختی در مقایسه با آموزش راهبرد شناختی موجب بهبود عملکرد دانش‌آموزان در حل مساله ریاضی شد.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Objective</strong>: The purpose of present research was the comparison of the effectiveness of cognitive & cognitive-metacognitive strategies based on mathematical problem-solving skills on 9th grade girl students with intellectual disability in Tehran Province.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Materials & Methods</strong>: The research is an experimental, comparing pre-test and post-test data. The participants were chosen by cluster sampling from three schools three districts of Tehran Province (Gharchak, Shahrerey and Shahryar). Fifteen female students with Intellectual disability were assigned from each school and they were divided into three, one control and two experiment groups. For experimental groups students cognitive & cognitive-metacognitive strategies were taught in the 15 instructional sessions, but the control group students did not receive none of strategies in the same sessions. The instruments consist of Wechsler intelligence test was used for matching the groups in terms of IQ, a teacher performed the tests for mathematical problem-solving and instructional pakage of cognitive and cognitive-metacognitive strategies. The data analysis was done by using descriptive statistics (mean, standard deviation and frequency table) and ANCOVA.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Results</strong>: The findings of this research showed that there was significant increasing in mathematical problem-solving skills in the group receiving cognitive-metacognitive strategies in comparison with the cognitive group (P<0.005) and control group (P<0.001). Beside, the mean difference of the cognitive group was significantly more than the control group (P<0.003).</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Conclusion</strong>: The mathematical problem-solving skill of the students have been improved through cognitive-metacognitive and cognitive strategies. Also, the instruction of cognitive-metacognitive strategies, in compared with cognitive strategy caused more improvement on the performance of mathematical problem-solving skills.</p> راهبرد شناختی, راهبرد فراشناختی, حل مسئله ریاضی, کم‌توان ذهنی Cognitive strategy, Cognitive-metacognitive strategy, Mathematical problem-solving , Intellectual disability 57 66 http://rehabilitationj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-613-1&slc_lang=fa&sid=1 Seyyedeh Somayyeh Jalil-Abkenar سیده‌سمیه جلیل‌آبکنار haneye_00@yahoo.com No University of Social Welfare & Rehabilitation Sciences دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی Gita Movallali گیتا موللی No University of Social Welfare & Rehabilitation Sciences دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی Narges Adib-Sereshki نرگس ادیب‌سرشکی No University of Social Welfare & Rehabilitation Sciences دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی Mohammad A'shouri محمد عاشوری ashorimohamad@yahoo.com Yes Department of Educational psychology, Roudehen Branch, Islamic Azad University, Roudehen دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن،