fa تاثیر آموزش پاسخ‌محور بر مشکلات رفتاری کودکان ۴تا۶ سال دارای اوتیسم روانشناسی کودکان استثنایی Exceptional Children Psychology پژوهشی Original <p style="text-align: justify"><strong>هدف:</strong> مطالعه حاضر با هدف تعیین اثربخشی آموزش پاسخ‌محور بر مشکلات رفتاری کودکان ۴ تا ۶ سال دارای اوتیسم انجام گرفت.</p> <p style="text-align: justify"><strong>روش بررسی:</strong> پژوهش حاضر یک مطالعه شبه‌آزمایشی با طرح سری‌های زمانی دو گروهی بود. ۱۲ نفر (۳ دختر و ۹ پسر) به شیوه تمام‌شماری از کودکان دارای اوتیسم مراجعه کننده به کلینیک ذهن زیبا شهر تهران در سال ۱۳۹۱ انتخاب شدند و به تعداد مساوی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. گروه آزمایش طی ۴۵ روز (هفته‌ای ۳ جلسه، جلسه‌ای ۱ ساعت) فقط آموزش پاسخ‌محور را دریافت نمودند، در حالی که گروه کنترل تنها از روش‌های آموزشی و درمانی مدون کلینیک (تحلیل رفتار کاربردی و گفتاردرمانی) بهره‌مند شدند. تمامی کودکان با استفاده از مقیاس درجه بندی اوتیسم گیلیام (GARS) ۳ بار قبل از مداخله و ۳ بار پس از آن ارزیابی شدند. داده‌ها نیز با استفاده از تحلیل کوواریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.</p> <p style="text-align: justify"> <strong>یافته‌ها:</strong> نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که نمره رفتارهای کلیشه‌ای و مهارت‌های ارتباطی در دو گروه آزمایش کاهش یافت، ولی از نظر آماری تفاوت معناداری بین گروه آزمایش وکنترل وجود نداشت (P=0/45). همچنین نتایج بیانگر بهبود معنی‌دار تعامل‌های اجتماعی گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل بود (P<0/001).</p> <p style="text-align: justify"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> می‌توان نتیجه گرفت که برنامه آموزش پاسخ‌محور بر تعامل‌های اجتماعی کودکان دارای اوتیسم تأثیر مثبت دارد، ولی این تأثیر در مورد رفتارهای کلیشه‌ای و مهارت‌های ارتباطی معنادار نبود.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Objective:</strong> This study was aimed to determine the effectiveness of pivotal response training (PRT) on behavioral problems of 4-6 years old children with autism.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Materials & Methods:</strong> the present study was a quasi-experimental study with time-series design with two groups. Twelve individuals with autism (3 girls and 9 boys) who were attending in Beautiful Mind Clinic at Tehran in 2012 were selected in convenience and divided equally into experimental and control groups. Experimental group participated in 15 sessions (three times in week) and received pivotal response training, but control group received mainstream programs (consists of applied behavioral analysis,and speech therapy) of the clinic. All children were evaluated by Giliam Autism Rating Scale (GARS) 3 times before and after intervention sessions. Data were analyzed by analysis of covariance.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Results:</strong> The results of analysis of covariance analyse showed that stereotyped behaviors and communication skills were reduced in experimental group, but there were no significant difference between experimental and control groups.(P=0.45). Also, findings showed that social interaction of experimental group improved, compared to that of control group (P<0.001).</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Conclusion:</strong> We can conclude that pivotal response training program has a positive effect on social interaction of children with autism, but there was no significant effect in terms of stereotype behaviours and communication skills.</p> اوتسیم, آموزش پاسخ‌محور, مشکلات رفتاری Autism, Pivotal response training, Behavioral problems 50 58 http://rehabilitationj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-487-7&slc_lang=fa&sid=1 Behnaz Rajabi-Shamami بهناز رجبی‌شمامی No Department of Psychology and Exceptional Children Education دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی تهران Ma'soumeh Pourmohammadreza-Tajrishi معصومه پورمحمدرضای‌تجریشی mpmrtajrishi@gmail.com Yes Pediatric Neurorehabilitation Research Center, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات توانبخشی اعصاب اطفال دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی تهران، تهران، ایران. Hojatollah Haghgou حجت‌الله حقگو No Department of Occupational Therapy گروه کاردرمانی دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی تهران Atabak Vosouqi اتابک وثوقی No Akbar Biglarian اکبر بیگلریان No Department of Biostatistics گروه آمار زیستی