fa تعیین اثربخشی نوروفیدبک بر عملکرد هوشی کودکان مبتلا به اختلال بیش‌فعالی/نقص توجه عمومى General پژوهشی Original <p style="text-align: justify"><strong>هدف:</strong> این پژوهش به منظور بررسی اثربخشی روش نوروفیدبک و مقایسه آن با ریتالین و درمان ترکیبی نوروفیدبک و ریتالین توأم در کاهش علائم اختلال بیش‌فعالی / کمبود توجه انجام شده، یعنی اثربخشی این روشهای درمانی را بر افزایش نمرات هوشی آزمودنیها مد نظر قرار داده است.</p> <p style="text-align: justify"><strong>روش بررسی:</strong> در این پژوهش شبه تجربی که به شکل (Case series) انجام شد، تعداد 16 نفر آزمودنی مبتلا به اختلال بیش‌فعالی – کمبود توجه نوع مرکب که به صورت هدفمند انتخاب شده بودند، در 4 گروه مختلف به مدت 10 هفته تحت درمان با هر یک از سه رویکرد فوق قرارگرفتند. گروه چهارم هیچ درمانی نگرفتند.</p> <p style="text-align: justify"><strong>یافته‌ها:</strong> نتایج نشان داد که درمان ترکیبی نوروفیدبک و ریتالین در هر 4 آزمودنی موجب افزایش هوشبهر شده است. درمان با ریتالین به تنهایی نیز در هر 4 آزمودنی موجب افزایش نمرات هوشی گردید، اما این میزان در برخی موارد خیلی قابل توجه نبود. روش درمانی نوروفیدبک نیز در 3 نفر از آزمودنیها موجب افزایش نمره هوشبهر گردید. در گروه چهارم تغییراتی حاصل نشد.</p> <p style="text-align: justify"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> اثربخشی درمان ترکیبی نوروفیدبک و ریتالین در افزایش نمرات کودکان مبتلا به اختلال بیش‌فعالی/نقص توجه در آزمون هوشی تجدید نظر شده وکسلر کودکان بیشتر از هریک از دو روش دیگر به تنهایی است.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Objective:</strong> The purpose of this research was to compare the efficacy of Neurofeedback, Ritalin and Combined therapy in reducing ADHD symptoms. The efficacy of such methods measured by testing increasing intelligent scores of the participants.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Materials & Methods:</strong> In this quase-experimental research, as case series, 16 participating children with mixed ADHD, that were selected as a purposeful manner, were treated into above approaches within four groups for ten weeks. The fourth group was not treated.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Results:</strong> The findings shown that the increasing of Intelligence Quotient (IQ) was caused by the combined treatment of Neurofeedback and Ritalin in every four group participants. Treatment by Ritalin alone caused increasing the intelligent scores, but it in some cases it was not considerable. Treatment method of Neurofeedback also caused increasing the score of IQ in three group participants. There was no change in the fourth group.</p> <p dir="ltr" style="text-align: justify"><strong>Conclusion:</strong> Efficacy of mixed therapy of Neurofeedback and Ritalin had increased the scores of children with ADHD in the intelligent as revised test of WISC-R shown in compare to the two other methods.</p> نوروفیدبک, ریتالین, هوش, اختلال بیش‌فعالی–کمبود توجه, آزمون هوش‌بهر و کسلر Neurofeedback, Ritalin, Intelligence, Attention deficit-hyperactivity disorder, Wechsler intelligence test 40 52 http://rehabilitationj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-128&slc_lang=fa&sid=1 Hamid Yaghoubi حمید یعقوبی E-mail: hyaghubi@yahoo.com Yes Department of Psychology, Faculty of Humanities, Shahed University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی، دانشکده علووم انسانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران. Ali Reza Jazayeri علی‌رضا جزایری No Katayoun Khoushabi کتایون خوشابی No Behrouz Dolatshahi بهروز دولتشاهی No Zahra Niknam زهرا نیکنام No